14 Aralık 2017

Henüz görmeyenler için: MACK. Sadece Işık ve Renk

Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi, Alman modernizminin öncülerinden Heinz Mack’ın 60 senelik uzun ve üretken kariyerini, 100’den fazla eser ile galerilerinde ağırlıyor. MACK. Sadece Işık ve Renk” sergisi ziyaretleri 18 Eylül’e kadar uzatıldı.


Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi’nde (SSM) 18 Şubat 2016 tarihinde Tahincioğlu ana sponsorluğunda ziyarete açılan “MACK. Sadece Işık ve Renk” adlı sergi, 20. yüzyıl ortası avangart sanat ağı ZERO kurucularından Alman sanatçı Heinz Mack’ın yapıtlarını bir araya getiriyor. Sergi, Mack’ın ZERO akımının belkemiğini oluşturan erken dönem eserlerinden yola çıkarak uzun ve üretken kariyeri boyunca ortaya çıkardığı resim, heykel ve kinetik sanat eserlerinden zengin bir seçki sunuyor.

Sergide yer alan eserler arasında Mack’ın doğadaki renk ve formların izini sürerek açık alanlar için tasarladığı enstalasyon (yerleştirme) çalışmaları, farklı malzemeler kullanarak yaptığı anıtsal heykeller, ışık objeleri, rotorlar, rölyefler ve “Kromatik Takımyıldızlar” adını verdiği büyük boyutlu tablolar bulunuyor. Sergi kapsamında Sakıp Sabancı Müzesi galerilerinin önemli bir kısmı ise, Heinz Mack’ın 1960’lı yıllardan itibaren el değmemiş doğal alanları sanata ayrılmış mekânlara dönüştürdüğü Land Art (Arazi Sanatı) çalışmalarından hareketle, doğa ve sanatı bir araya getiren benzersiz bir deneyim alanına dönüştürüldü. SSM sergi alanı, sanatçının 1960’larda Sahra Çölü ve Kuzey Kutup coğrafyasına yaptığı keşif gezileri doğrultusunda, çöl ve ışık temalarıyla şekillendi.

Küratörlüğünü Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi Müdürü Dr. Nazan Ölçer ile Royal Academy of Arts Londra eski Sergiler Direktörü ve sanat tarihçisi Sir Norman Rosenthal’in üstlendiği sergi, sanatçının 85. yaşını ve kariyerinin 60. yılını Uzakdoğu, Avrupa ve Türkiye’de gerçekleşen bir dizi sergiyle taçlandırması açısından da önem taşıyor. “MACK. Sadece Işık ve Renk”, Tahincioğlu katkılarıyla SabancıÜniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi galerilerinde sanatseverlerle buluşuyor.

“MACK. Sadece Işık ve Renk” sergisi, Almanya Dışişleri Bakanı Sayın Dr. Frank-Walter Steinmeier'in yüksek himayelerinde gerçekleşirken, Steinmeier sergi kataloğuna bir önsöz yazısıyla da katkıda bulundu. Almanya Dışişleri Bakanı Steinmeier, yazısında Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi’nin 2015’te “ZERO. Geleceğe Geri Sayım” ile başlayan ve 2016’da “MACK. Sadece Işık Renk” sergisiyle devam eden sergi programıyla dünya sanat çevrelerinin takip ettiği sanat akımı ve sanatçıları Türkiye’yle buluşturmasından duyduğu memnuniyeti belirtti. Steinmeier, ortak bir “küresel aklın” gelişmesinde uluslararası diyaloğun önemini vurgularken, Mack ve sanatı hakkında düşüncelerini ise “Heinz Mack temas noktaları yaratmaya çalışır, insanları diyaloğa davet etmeyi, anlamayı, düşünmeyi amaçlar. Mack ve sanatı, işte bu ‘küresel aklı’ simgeler.” şeklinde ifade etti.

Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi Müdürü Dr. Nazan Ölçer, serginin Heinz Mack’ı meslek yaşamı boyunca cezbetmiş olan ışık ve renge odaklandığını, sanatçının Akdeniz güneşini yansıttığı resimlerini ve asla terk etmediği "hareket" içeren kinetik eserlerini bir araya getirdiğini belirtti. Dr. Nazan Ölçer, “Heinz Mack'ı, bu bilge sanatçıyı, günümüzü de içine alan uzun meslek yaşamı ve benzersiz zengin üretimi ile sanatseverlerle buluşturacak olmaktan mutluluk duymaktayız. Sakıp Sabancı Müzesi olarak, Alman modernist akımının bu önemli ustasını bugün uzun meslek yaşamının 60. yılında kapsamlı bir sergiyle ağırlarken, bu buluşmanın onun sanatında daima özel bir yeri olmuş Doğu-Batı uygarlıklarının tarih boyunca aktığı bir eksende, ülkemizde gerçekleşmesinden de büyük heyecan duyuyoruz.” şeklinde konuştu.

Heinz Mack’ın, Doğu ve Batı uygarlıklarının binlerce yıldır paha biçilmez mirasıyla donattığı İstanbul’daki ilk kişisel sergisine zengin bir eğitim programı ve atölyelerin yanında, kapsamlı bir sergi kataloğu da eşlik ediyor.

Heinz Mack Hakkında

Alman sanatçı Heinz Mack 1931’de, Frankfurt am Main yakınlarındaki Lollar köyünde doğdu. 1950-1953 arasında Düsseldorf Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’ne devam etti, 1956’ya kadar Köln Üniversitesi’nde felsefe eğitimi aldı. 1957’de Düsseldorf’ta, beraber resim ve felsefe öğrenimi gördüğü sanatçı Otto Piene’yle birlikte uluslararası sanat ağı ZERO’yu kurdu.

Kariyerinin bu döneminde sanatçı, çağdaş sanatın en köklü sanat organizasyonlarından documenta II (1959) ve documenta III’e (1964) katıldı. ZERO grubunun faaliyetlerinin 1967’de tamamlanmasından sonra bireysel çalışmalarına devam ederek 35. Venedik Bienali’nde (1970) Almanya Federal Cumhuriyeti’ni temsil etti. Aynı yıl Osaka, Japonya’da profesör olarak çalışmasının yanı sıra Berlin Sanatlar Akademisi’nde üye olarak da görev yaptı.

Heinz Mack’ın aldığı önemli ödüller arasında Krefeld Kenti Sanat Ödülü (1958), İtalyan Premio Marzotto ödülü (1963), 4. Paris Bienali Plastik Sanatlar Birincilik Ödülü (1965), Hollanda Uluslararası Işık Yarışması 79 Birincilik Ödülü (1979), Großer Kulturpreis des Rheinischen Sparkassen-Verbands (1992) ve Dortmund Kenti Kültür Vakfı Ödülü (2012) bulunmaktadır. Mack, 2011’de Almanya Federal Cumhuriyeti Yıldızı ile Büyük Federal Liyakat Madalyası’na layık görüldü, 2015 yazında Düsseldorf Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Akademik Senatosu onur üyeliğine oybirliğiyle kabul edildi.

Heinz Mack, 2008’de ZERO akımının kurucu sanatçıları Otto Piene ve Günther Uecker ile akımın on seneyi kapsayan üretiminin geniş çapta çalışılması ve anlaşılmasını amaçlayan ZERO Vakfı’nı kurdu. 20. yüzyıl ortası Avrupa avangart sanatına damga vuran ZERO’nun sanat dünyasınca tekrar keşfedilmesiyle birlikte Ekim 2014’te New York Solomon R. Guggenheim Müzesi’nde büyük bir ZERO sergisi açıldı. Ertesi yıl ZERO akımı, eserleriyle Berlin Martin-Gropius-Bau, Amsterdam Stedelijk Müzesi ve İstanbul Sakıp Sabancı Müzesi gibi mekânlarda ziyaretçilerle buluştu.

Sanatçının çok yönlü çalışmaları arasında, çeşitli malzemeden yapılmış heykeller ve kamusal alanlar için tasarlanmış anıtsal eserler, ışık rölyefleri, ışık küpleri, ışık rotorları, ışıklı steller, resimler, çizimler, pasteller, mürekkep çizimleri, grafikler, fotoğraf, mozaik, seramiklerin yanı sıra sahne tasarımları ve edebi çalışmalar var. Sanatçının eserleri 300’ü aşkın bireysel sergide ve sayısız grup sergisinde kamuya sunulmuştur. Heinz Mack’ın sanatı üzerine bugüne kadar onlarca kitap ve katalog hazırlandı, çalışmaları iki filme konu oldu. 

Kariyerinin altmışıncı yılında sanatsal üretimini hâlâ son derece aktif bir biçimde sürdüren sanatçı, 2016 için çeşitli bireysel ve grup sergilerine hazırlanıyor. Heinz Mack, Mönchengladbach, Almanya ve İbiza, İspanya’da yaşıyor ve çalışmalarını sürdürüyor.